Bạn có chắc muốn đăng xuất không
Pickleball đang phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam với tốc độ hiếm thấy. Từ người trẻ yêu vận động đến người trung niên tìm kiếm một môn thể thao vừa sức pickleball nhanh chóng trở thành lựa chọn quen thuộc mỗi sáng sớm hay chiều muộn. Tuy nhiên cùng với sự phổ biến đó là những cảnh báo y khoa ngày càng được nhắc đến nhiều hơn đặc biệt trong bối cảnh thời tiết lạnh hoặc chuyển mùa.
Những ca tai biến khi chơi thể thao ngoài trời trong mùa lạnh không còn là câu chuyện hiếm. Pickleball với đặc thù vận động nhanh đổi hướng liên tục những pha bứt tốc ngắn nhưng dồn dập hoàn toàn có thể trở thành tác nhân kích hoạt các biến cố tim mạch nguy hiểm nếu người chơi thiếu chuẩn bị hoặc chủ quan với thể trạng của chính mình.
Bài viết này tổng hợp đầy đủ những phân tích từ góc nhìn y khoa thể thao đồng thời đặt trong bối cảnh thực tế của cộng đồng pickleball Việt Nam nhằm giúp người chơi hiểu đúng nhận diện sớm nguy cơ và chơi an toàn hơn trong mùa lạnh.
Khi nhiệt độ môi trường giảm cơ thể con người sẽ kích hoạt cơ chế tự bảo vệ bằng cách co mạch máu ngoại vi để giữ nhiệt cho các cơ quan quan trọng. Quá trình này khiến huyết áp tăng tim phải hoạt động mạnh hơn để bơm máu đi nuôi cơ thể.
Với người có tiền sử cao huyết áp bệnh tim mạch tiểu đường hoặc xơ vữa động mạch sự thay đổi đột ngột này có thể vượt quá ngưỡng chịu đựng của hệ tim mạch. Khi kết hợp thêm vận động cường độ cao nguy cơ xảy ra đột quỵ hoặc đột tử tăng lên rõ rệt.
Pickleball không phải là môn thể thao nhẹ nhàng như nhiều người vẫn nghĩ. Những pha rally kéo dài những bước di chuyển ngang liên tục cùng các cú đánh đòi hỏi phản xạ nhanh khiến nhịp tim tăng cao trong thời gian ngắn. Ở điều kiện thời tiết lạnh cơ thể chưa kịp thích nghi sự tăng nhịp tim đột ngột này có thể gây rối loạn nhịp tim thiếu máu cơ tim hoặc tai biến mạch não.
Ngoài ra không khí lạnh và khô còn khiến đường hô hấp bị kích thích người chơi thở gấp và sâu hơn từ đó gia tăng áp lực lên tim phổi. Nếu kết hợp với môi trường ô nhiễm hoặc sương mù buổi sáng nguy cơ càng lớn.
Một trong những quan niệm sai lầm phổ biến là chỉ người cao tuổi mới có nguy cơ đột quỵ khi chơi thể thao. Thực tế cho thấy ngày càng có nhiều ca tai biến xảy ra ở nhóm tuổi trung niên thậm chí trẻ hơn do lối sống ít vận động kéo dài sau đó đột ngột tham gia thể thao với cường độ cao.
Nhiều người chơi pickleball mới thường hào hứng tham gia các trận đấu kéo dài liên tục trong thời tiết lạnh mà bỏ qua giai đoạn làm quen thích nghi. Khi cơ thể chưa sẵn sàng hệ tim mạch phải gánh áp lực lớn trong thời gian ngắn dẫn đến nguy cơ tai biến.
Bên cạnh đó các yếu tố như thiếu ngủ căng thẳng kéo dài sử dụng rượu bia trước đó hoặc mất nước nhẹ cũng làm tăng nguy cơ đột quỵ mà người chơi thường không để ý.
Nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường là yếu tố then chốt giúp giảm thiểu hậu quả nếu tai biến xảy ra. Khi đang chơi pickleball trong thời tiết lạnh người chơi cần đặc biệt chú ý đến những biểu hiện sau.
Chóng mặt choáng váng cảm giác mất thăng bằng không giống mệt thông thường. Đau đầu dữ dội đột ngột đặc biệt là cơn đau chưa từng gặp trước đó. Tê yếu một bên tay hoặc chân cảm giác cầm vợt không chắc hoặc bước chân loạng choạng. Nói khó nói ngọng hoặc không hiểu lời người khác. Mờ mắt nhìn đôi hoặc mất thị lực tạm thời.
Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào trong số này cần dừng chơi ngay lập tức và tìm sự hỗ trợ y tế càng sớm càng tốt. Việc cố gắng chơi tiếp hoặc cho rằng chỉ là mệt nhẹ có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Một trong những nguyên nhân phổ biến dẫn đến tai biến khi chơi pickleball mùa lạnh là khởi động không đầy đủ. Trong điều kiện nhiệt độ thấp cơ bắp và khớp cần nhiều thời gian hơn để đạt trạng thái sẵn sàng vận động.
Khởi động đúng không chỉ giúp phòng tránh chấn thương cơ xương khớp mà còn giúp hệ tim mạch tăng nhịp một cách từ từ an toàn hơn. Người chơi cần dành ít nhất mười lăm đến hai mươi phút cho khởi động trong mùa lạnh thay vì năm đến mười phút như thời tiết ấm.
Giai đoạn đầu nên là đi bộ nhanh hoặc chạy nhẹ để làm ấm toàn thân sau đó mới chuyển sang các động tác xoay khớp vai khuỷu tay cổ tay hông gối và cổ chân. Cuối cùng là các động tác vung vợt nhẹ di chuyển ngang với cường độ thấp trước khi vào đánh thật.
Trang phục khi chơi pickleball trong mùa lạnh cần được lựa chọn kỹ lưỡng. Nguyên tắc quan trọng là giữ ấm nhưng không gây bí bách làm cản trở thoát mồ hôi.
Nhiều lớp mỏng luôn tốt hơn một lớp dày. Lớp trong cùng nên là chất liệu thấm hút mồ hôi tốt giúp cơ thể khô ráo. Lớp ngoài có tác dụng cản gió giữ nhiệt nhưng cần dễ dàng cởi ra khi cơ thể đã nóng.
Giữ ấm các vùng ngoại vi như cổ tay cổ chân đầu gối cũng rất quan trọng vì đây là những khu vực dễ mất nhiệt nhanh. Khi tay bị lạnh khả năng cầm vợt giảm phản xạ chậm hơn làm tăng nguy cơ chấn thương và sai kỹ thuật.
Một sai lầm thường gặp là người chơi ít uống nước khi trời lạnh vì không cảm thấy khát. Thực tế cơ thể vẫn mất nước qua mồ hôi và hơi thở trong quá trình vận động.
Mất nước nhẹ có thể làm máu đặc hơn tăng nguy cơ hình thành cục máu đông từ đó làm tăng nguy cơ đột quỵ. Vì vậy người chơi cần duy trì thói quen uống nước đều đặn trước trong và sau khi chơi ngay cả khi không khát.
Không phải ai cũng cần tránh chơi pickleball trong mùa lạnh nhưng có những nhóm đối tượng cần cẩn trọng hơn.
Người có tiền sử cao huyết áp bệnh tim mạch rối loạn nhịp tim tiểu đường hoặc từng bị tai biến mạch máu não. Người lâu ngày không vận động nay quay lại chơi với cường độ cao. Người lớn tuổi chơi vào sáng sớm khi nhiệt độ thấp nhất trong ngày. Người chơi sau khi uống rượu bia hoặc thiếu ngủ.
Với các nhóm này việc kiểm tra huyết áp trước khi chơi lắng nghe cơ thể và không cố gắng thi đấu quá sức là điều bắt buộc.
Chơi pickleball ngoài trời vào sáng sớm mùa lạnh tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn so với khung giờ muộn hơn trong ngày khi nhiệt độ đã tăng. Nếu có điều kiện người chơi nên ưu tiên các khung giờ nắng nhẹ tránh sương mù và không khí ô nhiễm.
Khi thời tiết quá lạnh hoặc chất lượng không khí kém chuyển sang chơi trong nhà là lựa chọn an toàn hơn. Việc này không làm giảm niềm vui thể thao mà còn giúp duy trì thói quen vận động lâu dài.
Pickleball là môn thể thao mang tính cộng đồng rất cao. Chính vì vậy việc xây dựng thói quen chơi an toàn không chỉ là trách nhiệm cá nhân mà còn là văn hóa chung của sân chơi.
Nhắc nhở nhau khởi động đầy đủ tôn trọng giới hạn thể lực của bản thân và người khác không cổ vũ việc chơi quá sức trong thời tiết bất lợi là những điều tưởng nhỏ nhưng tạo nên môi trường chơi bền vững.
Việc trang bị kiến thức sơ cứu cơ bản nhận diện dấu hiệu đột quỵ cho các thành viên trong nhóm chơi cũng là điều rất cần thiết trong bối cảnh pickleball ngày càng phát triển mạnh.
Pickleball mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần nhưng chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chơi một cách an toàn và có hiểu biết. Thời tiết lạnh không phải là rào cản tuyệt đối nhưng là yếu tố buộc người chơi phải cẩn trọng hơn chuẩn bị kỹ hơn và lắng nghe cơ thể nhiều hơn.
Đột quỵ và đột tử không phải để gây sợ hãi mà để nhắc nhở rằng thể thao không bao giờ nên là cuộc đua với chính sức khỏe của mình. Chơi pickleball thông minh là chơi để lâu dài chơi để khỏe mạnh chứ không phải để đánh đổi bằng những rủi ro không đáng có.
Tin Chuyên mục
Tin xem nhiều
Danh sách VĐV